TÜBİTAK 4005 Başvurusu: Öğretmenler İçin Koşullar Neler?
TÜBİTAK 4005'in 14. çağrısında destek üst limiti 545 bin TL'ye çıktı, başvurular 14 Aralık'ta kapanıyor. Öğretmenler için koşullar ve iade nedenleri.
Bir fen öğretmeninin aklında yıllardır bir atölye fikri var: Sensörlerle toprak ölçümü, dört gün, ülkenin farklı illerinden gelen meslektaşlar. Fikir hep 'bir gün' diye bekliyor, çünkü bütçenin nereden geleceğini ve başvurunun nasıl yapılacağını kimse net bilmiyor. TÜBİTAK'ın 4005 Yenilikçi Eğitim Uygulamaları Destekleme Programı tam olarak bu tür fikirler için var. Programın 14. çağrısı 13 Kasım 2026'da duyuruldu; başvurular 14 Aralık 2026 saat 17.30'da kapanıyor.
Yeni çağrı metni, geçen yılın kurallarını bilenler için de yeniden okunmayı hak ediyor. Destek üst limiti yükseldi, proje süresi kısaldı ve aynı dönemde birden fazla programa başvurmanın önü açıldı. Aşağıdaki bilgilerin tamamı TÜBİTAK'ın 2026 tarihli çağrı metnine ve programın sıkça sorulan sorular belgesine dayanıyor.
Program kime, neye destek veriyor?
Çağrı metnine göre program; lisansüstü öğrencilere, üniversitelerde görev yapan öğretim elemanlarına, bir kurum ya da kuruluşta çalışan öğretmenlere ve kamu ya da belediye iştiraklerinin işlettiği bilim merkezlerinin çalışanlarına, kendi branşlarında yenilikçi yaklaşım, yöntem ve teknikleri etkileşimli biçimde kazandırmayı amaçlıyor. Öneriler beş alandan birinde sunulabiliyor: Doğa bilimleri, mühendislik ve teknoloji içerikli uygulamalı bilimler, sosyal ve beşeri bilimler, tarımsal bilimler ve tıbbi bilimler.
Burada ince bir ayrım var. Program öğretmene doğrudan para vermiyor; öğretmenlere yönelik bir eğitim ya da atölye projesini destekliyor. Öğretmen ya katılımcı olarak bu etkinliğe katılıyor ya da projeyi kuran yürütücü oluyor. Metin, desteklenen projelerin öğrenen merkezli ve dijital teknolojilerle zenginleştirilmiş olmasını; yaparak-yaşayarak öğrenme, mühendislik tasarım döngüsü, drama ve oyunlaştırma, biçimlendirici değerlendirme ve kapsayıcı tasarım ilkelerini bir araya getirmesini bekliyor. Örnek etkinlik türleri arasında STEM ve STEAM, probleme dayalı öğrenme, artırılmış ve sanal gerçeklik, bilgi işlemsel düşünme, saha çalışması ve yaratıcı drama sayılıyor. Proje tabanlı öğrenmenin sınıfta nasıl kurulduğu konusunda deneyimi olan bir öğretmen, bu dili zaten tanıyor demektir.
Ölçek de baştan belli: Her etkinlik dönemi en az 24 katılımcı ve en az 4 gün olmalı. Etkinliklerin yüz yüze yapılması bekleniyor; çevrim içi etkinlikler toplamın en fazla %15'i olabiliyor.
14. çağrıda neler değişti
Çağrı metni, 2026 güncellemelerini dört başlıkta özetliyor: Ayrı yüklenen proje öneri formu kaldırıldı ve başlıkları başvuru sistemine adım olarak eklendi, görev alma ölçütleri güncellendi, destek miktarları değişti ve projeye eklenebilecek uzman sayısının üst sınırı yenilendi. Rakamlar yan yana konunca fark daha net görünüyor.
| Başlık | 13. çağrı (2025) | 14. çağrı (2026) |
|---|---|---|
| Başvuru dönemi | 7 Kasım - 8 Aralık 2025 | 12 Kasım - 14 Aralık 2026, saat 17.30 |
| Etkinlik dönemi | 13 Nisan - 31 Ekim 2026 | 26 Nisan - 31 Ekim 2027 |
| Proje süresi | En fazla 9 ay | En fazla 7 ay |
| Destek üst limiti (proje teşvik ikramiyesi hariç, KDV dahil) | 425.000 TL | 545.000 TL |
| Yürütücüye proje teşvik ikramiyesi | 25.000 TL | 30.000 TL; birden fazla etkinlik dönemli projelerde 40.000 TL |
| Aynı dönemde başka programa başvuru | Destek Programları Müdürlüğü programlarından yalnız birine yürütücü olarak (4006 hariç) | Yalnız bir 4005 önerisi; aynı dönemde müdürlüğün diğer programlarına da öneri sunulabiliyor |
Değerlendirmemize göre en pratik değişiklik süre tarafında. Proje süresi 7 aya indi, etkinlik dönemi ise Nisan sonunda başlıyor. Bu da hazırlık, uygulama ve sonuç raporunun daha sıkı bir takvime sığması demek. 40.000 TL'lik ikramiye seçeneği ise birden fazla etkinlik dönemini, farklı katılımcı gruplarıyla ve her dönemde en az 4 etkinlik günüyle planlayan ekipleri ödüllendiriyor.
Yürütücü olma koşulları
14. çağrıda proje yürütücüsü Türkiye'de ikamet eden T.C. vatandaşı olmalı, en az tezli ya da tezsiz yüksek lisans derecesine sahip olmalı ve bir kamu kurumunda, üniversitede, belediyede ya da kamu veya belediye iştiraklerinin işlettiği bir bilim merkezinde tam zamanlı personel kadrosunda bulunmalı.
Bunun öğretmen için pratik karşılığı şu: Yüksek lisansı olmayan bir öğretmen projede katılımcı olabilir, ama yürütücü olamaz. Ekipte bu şartı karşılayan bir meslektaş ya da bir üniversitenin öğretim elemanı gerekir. Görev yükü de puanla sınırlı: Bilim ve Toplum Başkanlığı projelerinde yürütücülük 3, uzman personellik 2, eğitmenlik 1 puan sayılıyor ve bir kişi aynı anda toplam 8 puanı aşamıyor. Bir projeye en fazla 4 uzman eklenebiliyor ve her uzmanın katkı oranı en az %25 olmak zorunda. Vali, kaymakam, il ve ilçe müdürleri, rektör ve dekan gibi yöneticiler ile yardımcıları ise süreç boyunca yürütücü ya da uzman olamıyor.
Başvuru yalnız çevrim içi yapılıyor ve tüm başvuru sahiplerinin önce Araştırmacı Bilgi Sistemi (ARBİS) hesabı açması gerekiyor. Metin, ekibin yetkinliğinin ARBİS öz geçmişlerine bakılarak değerlendirildiğini açıkça söylüyor. Boş ya da eski bir ARBİS profili, iyi bir fikri bile zayıf gösterir. Başvuru onaylandıktan sonra yürütücü, uzmanlar ve kurum yetkilileri öneriyi e-imza ile imzalıyor; MEB'e bağlı okullar ve BİLSEM'ler için yetkili imza il ya da ilçe milli eğitim müdürüne ya da yetki verdiği müdür yardımcısına ait. Son güne kadar e-imzası tamamlanmayan öneriler değerlendirmeye alınmadan iade ediliyor.
Ön incelemede iade edilen öneriler
Çağrı metni, bilimsel değerlendirmeye bile alınmadan iade edilecek önerileri tek tek sayıyor. Öğretmenlerin hazırlayacağı projeler açısından en kritik olanları şunlar:
- Kontrol gruplu deneysel araştırma olarak tasarlanmış öneriler. Program bir araştırma değil, uygulama desteği veriyor.
- Hizmet içi ya da hizmet öncesi öğretmen eğitimi programlarında zaten bulunan bir etkinliğin ya da okul öncesinden liseye kadarki öğretim programlarında yer alan etkinliklerin tekrarı ya da pekiştirilmesi.
- Teorik anlatıma dayalı sunu, seminer ve konferanslardan ya da bilinçlendirme kampanyalarından oluşan öneriler.
- Yarışma formatında kurulmuş ya da bir yarışmaya veya sınava hazırlık amacı taşıyan etkinlikler.
- Katılımcıların tamamının tek bir okul ya da kurumdan gelmesi veya yarısından fazlasının özel okul ve kurumlardan olması.
- Etkinliklerin bir şirketten ya da özel eğitim merkezinden paket hizmet olarak satın alınması; yazılım, animasyon ya da film yaptırılması.
- Makine ve teçhizat bütçesinin destek üst limitinin %15'ini aşması ya da alımların ayrıntılandırılmadan tek kalemde toplanması.
Mantık açık: Program katılımcıyı dinleyici konumundan çıkarıp yapan ve deneyen konumuna getirmek istiyor. Bu yüzden öneriyi yazmaya başlamadan önce sorulacak soru 'etkinliğim ne anlatacak' değil, 'katılımcı dört gün boyunca ne yapacak' olmalı. Sıkça sorulan sorular belgesi de aynı noktaya işaret ediyor: Ölçme ve değerlendirmenin amacı bir Ar-Ge bulgusu üretmek değil, etkinliklerin katılımcıya ne kazandırdığını göstermek ve programı geliştirmek. Geri bildirim ve biçimlendirici değerlendirme teknikleri bu bölümü yazarken iyi bir başlangıç noktası olur.
Bütçede bilinmesi gereken sınırlar
Destek miktarı gerekçesiyle talep ediliyor ve TÜBİTAK gerekli gördüğünde bütçeyi revize edebiliyor. Çağrı metnindeki başlıca sınırlar şöyle:
- İaşe kişi başı günlük en fazla 1.230 TL (öğün başı 800 TL), konaklama günlük en fazla 2.460 TL.
- Konaklamalı projelerde etkinlik dönemi katılımcılar için tanışma ve kapanış dahil en fazla 7 gün, 6 gece.
- Eğitmene proje başına en fazla 23.000 TL, rehbere 15.000 TL, sağlık personeline 18.000 TL brüt ödeme yapılabiliyor. Projelerde sağlık personeli bulunması zorunlu.
- Tanıtım baskıları (afiş, broşür, roll-up) üst limitin en fazla %3'ü kadar olabiliyor.
- Katılımcılardan alınacak katkı payı 400 TL'yi geçemiyor.
Bilgisayar, yazıcı, projeksiyon ve kamera gibi genel kullanıma yönelik cihazlar, yazılım, salon ve mekan kirası ile web sitesi tasarımı destek kapsamında değil. Katılımcılara da tişört, şapka, çanta ve eğitim notları dışında kalıcı malzeme dağıtılamıyor.
Başvurudan önce kontrol listesi
- Ekipte yüksek lisans şartını karşılayan, tam zamanlı kadrolu bir yürütücü belirleyin ve görev puanı toplamını kontrol edin.
- Ekibin tüm ARBİS öz geçmişlerini güncelleyin; projedeki göreve ilişkin deneyimi açıkça yazın.
- Etkinlik programını gün gün yazın: En az 24 katılımcı, en az 4 gün, yüz yüze ağırlıklı ve uygulamalı bir akış.
- Katılımcıları birden fazla okuldan seçin ve özel okul ve kurumların payının yarıyı geçmemesini sağlayın.
- İçeriğin hizmet içi eğitimlerin ya da öğretim programındaki etkinliklerin tekrarı olmadığından emin olun.
- Bütçenin her kalemini gerekçelendirin; makine ve teçhizatı %15, tanıtım baskısını %3 sınırında tutun.
- Başvuruyu yapay zeka desteğiyle hazırlayacaksanız TÜBİTAK'ın 'Destek Süreçlerinde Üretken Yapay Zekanın Sorumlu ve Güvenilir Kullanımı Rehberi'ni önceden okuyun; çağrı metni bunu açıkça istiyor.
- E-imza için kurum yetkilisiyle son haftadan önce takvim belirleyin.
Sıkça sorulan sorular
Yüksek lisansı olmayan öğretmen 4005'e başvurabilir mi?
Yürütücü olarak başvuramaz; çağrı metni yürütücü için en az tezli ya da tezsiz yüksek lisans şartı arıyor. Ancak hedef kitledeki bir öğretmen olarak projeye katılımcı olabilir ya da şartları taşıyan bir yürütücünün ekibinde eğitmen olarak görev alabilir.
Aynı okuldan birden fazla başvuru yapılabilir mi?
Evet. Sıkça sorulan sorular belgesine göre bir kurumdan yapılacak başvuru sayısında kısıtlama yok. Kısıt kişi düzeyinde: Bir kişi aynı çağrı döneminde yalnız bir 4005 önerisi sunabiliyor.
Proje bütçesi öğretmenin hesabına mı yatıyor?
Destek, sözleşmeden sonra avans olarak yürütücüye ödeniyor ve harcamalar faturayla belgelendiriliyor. Avansın hesaba geçtiği tarihten itibaren 60 gün içinde mahsup edilmesi gerekiyor; faturalarda yürütücünün adı ve proje numarası zorunlu, kasa fişi kabul edilmiyor.
Ön incelemede iade edilen proje için itiraz hakkı var mı?
Var. İade kararı gerekçesiyle bildiriliyor ve bildirimden itibaren 15 gün içinde TÜBİMER sistemi üzerinden itiraz edilebiliyor. İtiraz uygun bulunursa öneri dış danışman değerlendirmesine alınıyor.
Başvurunun kapanmasına dört haftadan az kaldı. Bu süre fikri olgunlaştırmak için kısa, ama ekibi kurmak, ARBİS profillerini güncellemek ve etkinlik programını gün gün yazmak için yeterli. İşe çağrı metnindeki iade listesiyle başlayın: Öneriniz o listeden temiz çıkıyorsa, gerisi iyi bir atölye tasarımı meselesidir.
Kaynak: TÜBİTAK, '4005-Yenilikçi Eğitim Uygulamaları Destekleme Programı'nın 14. Çağrısı Yayınlandı', 13 Kasım 2026; TÜBİTAK, Yenilikçi Eğitim Uygulamaları Destekleme Programı 2026 (14. Çağrı) çağrı metni; TÜBİTAK, 4005 Sıkça Sorulan Sorular, 2026; karşılaştırma için 13. çağrı (2025) çağrı metni.
Bu yazı EdTech Türkiye yayın masasında, yapay zeka desteğiyle birincil kaynaklardan hazırlandı; olgular kaynaklarla karşılaştırılarak denetlendi. Editörlerimiz yazıyı yayından sonra da izler; hata bildirimlerini düzeltme politikamıza göre ele alırız.