SCORM Yetmiyor: Öğrenmeyi Ölçmek İçin xAPI, cmi5 ve “Öğrenme Kayıt Deposu” Rehberi

Kurumsal eğitimde yıllardır şu soruyu soruyoruz:
“Eğitim işe yaradı mı?”

Ama çoğu zaman elimizde sadece şu veri oluyor:
“Tamamladı / tamamlamadı.”

İşte SCORM’un sınırı burada başlıyor. SCORM içeriklerin LMS içinde izlenmesine yardımcı olur; fakat öğrenme artık sadece LMS içinde yaşanmıyor. İş başında, simülasyonda, sahada, uygulamada, hatta küçük pratiklerle devam ediyor.

Bu yüzden “SCORM yetmiyor” dediğimizde kastımız şu:
Öğrenmeyi sadece içerik tüketimi değil, davranış ve karar anları üzerinden takip etmek istiyoruz.

Önce sadeleştirelim: SCORM, xAPI, cmi5 ne iş yapar?

SCORM: “LMS içindeki temel takip”

SCORM genelde şunları yakalar:

• Başladı mı?

• Bitti mi?

• Puan aldı mı?

İyi mi? Evet.
Ama öğrenmenin asıl önemli kısmı bazen LMS dışında.

xAPI: “Öğrenme her yerde olur” yaklaşımı

xAPI (Experience API) temel olarak şunu der:
Öğrenen kişinin deneyimlerini (ör. simülasyon, saha görevi, uygulama) “kayıt” altına al.

Bu kayıtlar “öğrenme kayıt deposu” denilen bir yapıya gider (LRS).

cmi5: “xAPI’nin eğitim paketi gibi çalışan hali”

cmi5’i şöyle düşünün:
“xAPI’yi daha düzenli, LMS’le daha uyumlu kullanmak için bir çerçeve.”

Yani SCORM’un “paket disiplinini” xAPI’nin “esnek veri dünyası” ile buluşturan bir köprü gibi.

Peki “Öğrenme Kayıt Deposu” ne demek?

LRS (Learning Record Store) — Türkçe anlatırsak: öğrenme kayıt deposu.

Şunu yapar:

• Farklı kaynaklardan gelen öğrenme verisini toplar

• Tek yerde tutar

• Raporlama/analiz için hazırlar

Böylece “LMS içi tamamlama” yerine şunu görebilirsiniz:

• Hangi senaryoda hata artıyor?

• Hangi ekip hangi kararda zorlanıyor?

• Pekiştirme sonrası karar kalitesi yükseldi mi? 

Kurumlar neden şimdi buna dönüyor?

Çünkü öğrenme artık “tek oturumluk eğitim” değil, yolculuk.

• Mikro pratikler

• Senaryo kararları

• İş başı görevleri

• Koçluk ve hatırlatmalar

• Tekrar ölçümler

Bu parçalar bir araya gelince gerçek etki ortaya çıkıyor. SCORM tek başına bu hikâyeyi tam anlatamıyor.

“Biz ne yapmalıyız?” diye soranlar için 3 pratik senaryo

1) Sadece uyum ve zorunlu eğitim takibi istiyorum

SCORM hâlâ iş görür.
Ama kritik nokta: “tamamlama” ile yetinmeyin; mini senaryo ölçümü ekleyin.

2) Satış / hizmet gibi “karar anı” yoğun ekiplerdeyim

xAPI + kısa senaryo ölçümleri büyük fark yaratır.
Çünkü etki; bilgi değil, doğru karar refleksi.

3) “Hem LMS düzeni olsun hem xAPI zenginliği olsun” istiyorum

cmi5 burada mantıklı seçenek olur.

EdTech Türkiye yaklaşımı: Ölçüm “tamamlandı” değil “doğru karar”

Bu dönüşümü en kolay anlatan cümle şu:

Eğitim bittikten sonra, doğru karar verme oranı artıyor mu?

Örneğin tested.com.tr gibi kısa ölçüm mantığıyla:

• 2–3 dakikalık mini senaryo testleri

• 1 hafta sonra pekiştirme testi

• Ekip bazlı karar kalitesi takibi

yaparak “SCORM’un göremediği etkiyi” görünür kılabilirsiniz.

EdTech Türkiye notu

SCORM kötü değil. Sadece tek başına artık “hikâyenin tamamını” anlatmıyor.

Yeni dönem; öğrenmeyi işin içinde, parça parça, ölçülebilir sinyallerle takip etme dönemi.
Ve burada xAPI / cmi5 / öğrenme kayıt deposu yaklaşımı, kurumların elini güçlendiriyor.